Protrombin Zamanı (PT)
Test Bilgileri
Numune Alınma Şekli
Kan örneği mümkünse sabah saatlerinde ve aç karnına alınmalıdır. Tüp nazikçe 4 kez altüst edilerek karıştırılmalı, santrifüj öncesi 15 dakika bekletilmelidir. Plazma, santrifüj işlemi sonrası hemen sekonder tüpe ayrılarak -20°C'de dondurulmalı ve soğuk zincirde laboratuvara transfer edilmelidir.
Stabilite Özellikleri
-20°C: 1 ay
Numune Red Kriterleri / Testi Etkileyen Faktörler
Hemolizli, pıhtı içeren veya dolum çizgisine kadar dolmamış tüpler reddedilir. Uzamış saklama süreleri ve uygunsuz sıcaklık koşulları faktör VII'nin bozulmasına neden olur. Sarımsak, greyfurt, yeşil çay, yüksek doz E vitamini, bazı antibiyotikler (amoksisilin, metronidazol, flukonazol), antiaritmik ilaçlar (amiodaron), antikonvülsanlar, kortikosteroidler ve NSAID grubu ilaçlar PT süresini uzatabilir. Ayrıca kumarin (warfarin) tedavisi, karaciğer hastalıkları ve D vitamini eksikliği de PT değerini etkiler.
Test Bilgisi
Protrombin zamanı testi, ekstrinsik ve ortak pıhtılaşma yolağındaki faktörlerin (I, II, V, VII ve X) aktivitesini değerlendirir. Pıhtılaşma süresinin uzaması, bu faktörlerin eksikliğini veya inhibisyonunu gösterir. PT, özellikle warfarin tedavisinin doz ayarlanmasında temel testtir. Test aynı zamanda karaciğer fonksiyon bozuklukları, K vitamini eksikliği ve DIC (dissemine intravasküler koagülasyon) değerlendirmesinde kullanılır.
Klinik Kullanımı
Protrombin zamanı (PT) testi, kanama veya pıhtılaşma bozukluklarının araştırılmasında ve antikoagülan tedavi (özellikle warfarin) takibinde kullanılır. Ayrıca karaciğer sentez fonksiyonlarının değerlendirilmesinde ve K vitamini eksikliğinin tanısında da önemli bir parametredir. PT'nin uzaması, faktör II, V, VII veya X eksikliği, karaciğer hastalığı, DIC veya oral antikoagülan kullanımı ile ilişkili olabilir. Klinik uygulamada PT testi, INR değeriyle birlikte antikoagülan tedavinin güvenli aralıkta olup olmadığını değerlendirmede standardize bir göstergedir.
Referans Aralıkları
| Cinsiyet | Yaş Aralığı | Referans | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 100 YIL | 10.1 - 14.7 sn | |
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 100 YIL | 70 - 130 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 100 YIL | 0.85 - 1.20 |