Hemoglobin Varyant Analizi (HPLC)
Test Bilgileri
Numune Alınma Şekli
Venöz kan örneği doğrudan EDTA'lı tüpe alınmalıdır. Alınan tüp hafifçe altüst edilerek karıştırılır, şiddetli çalkalama hemolize yol açabileceği için bundan kaçınılmalıdır. Örnek oda sıcaklığında saklanmalı, soğutulmamalıdır. Analiz en geç 48 saat içinde yapılmalıdır.
Stabilite Özellikleri
Oda sıcaklığı: 24 saat, 2-8°C: 15 gün. Uzun süre saklanan örneklerde hemoglobin fraksiyonlarında bozulma görülebilir. Dondurma işlemi eritrosit membranlarının parçalanmasına neden olacağından bundan kaçınılmalıdır.
Numune Red Kriterleri / Testi Etkileyen Faktörler
Hemolizli, pıhtılı veya yetersiz hacimde alınan numuneler reddedilir. Antikoagülansız tüpe alınmış veya dondurulup çözdürülmüş numunelerde hemoglobin parçalanması ve fraksiyonel kaymalar meydana gelir. Ayrıca kan transfüzyonu yapılmış hastalarda testin güvenilirliği azalır; bu durumda en az üç ay beklenmesi önerilir. Oda sıcaklığında uzun süre bekletilen örneklerde HbA1c ve HbF gibi fraksiyonların stabilitesi bozulur.
Test Bilgisi
Eritrositlerdeki hemoglobin tiplerinin tanımlanması ve oranlarının ölçülmesi amacıyla yapılır. Bu test, doğumsal veya kazanılmış hemoglobin bozukluklarının ayırt edilmesinde büyük öneme sahiptir. HbA, HbA2, HbF gibi fraksiyonların oranlarının saptanması, özellikle ß-talasemi taşıyıcılığının belirlenmesinde kritik rol oynar. Ayrıca HbS, HbC, HbD ve HbE gibi yapısal varyantların da tespitine olanak sağlar.
Klinik Kullanımı
Hemoglobin varyant analizi, talasemi ve hemoglobinopati taramalarında kullanılır. Bu test, ß-talasemi taşıyıcılığının saptanması, orak hücre hastalığının tanısı, HbC, HbD, HbE varyantlarının ayrımı ve hemolitik anemi etiyolojisinin belirlenmesi gibi durumlarda temel tanısal araçtır. Ayrıca mikrositer anemilerin ayırıcı tanısında, genetik danışmanlıkta ve prenatal tanı süreçlerinde de klinik olarak önemli bir yere sahiptir. Bazı durumlarda anormal hemoglobinlerin tespiti, hematolojik maligniteler veya kronik hastalıklara bağlı sekonder değişimlerin değerlendirilmesinde de yardımcı olur.
Referans Aralıkları
| Cinsiyet | Yaş Aralığı | Referans | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Kadın ve Erkek | 0 GÜN - 30 GÜN | 22.8 - 92 % | |
| Kadın ve Erkek | 1 AY - 3 AY | 7.6 - 89.8 % | |
| Kadın ve Erkek | 3 AY - 6 AY | 1.6 - 42.2 % | |
| Kadın ve Erkek | 6 AY - 9 AY | 0 - 16.7 % | |
| Kadın ve Erkek | 9 AY - 12 AY | 0 - 10.5 % | |
| Kadın ve Erkek | 12 AY - 18 AY | 0 - 7.9 % | |
| Kadın ve Erkek | 18 AY - 24 AY | 0 - 6.3 % | |
| Kadın ve Erkek | 24 AY - 120 YIL | 0 - 0.9 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 GÜN - 30 GÜN | 0 - 2.1 % | |
| Kadın ve Erkek | 1 AY - 3 AY | 0 - 2.6 % | |
| Kadın ve Erkek | 3 AY - 6 AY | 1.3 - 3.1 % | |
| Kadın ve Erkek | 6 AY - 120 YIL | 2 - 3.3 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 120 YIL | 0 - 1.5 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 120 YIL | 0 - 0.1 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 120 YIL | 0 - 0.1 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 YIL - 120 YIL | 0 - 0.1 % | |
| Kadın ve Erkek | 0 GÜN - 30 GÜN | 5.9 - 77.2 % | |
| Kadın ve Erkek | 1 AY - 3 AY | 7.9 - 92.4 % | |
| Kadın ve Erkek | 3 AY - 6 AY | 54.7 - 97.1 % | |
| Kadın ve Erkek | 6 AY - 9 AY | 80 - 98 % | |
| Kadın ve Erkek | 9 AY - 12 AY | 86.2 - 98 % | |
| Kadın ve Erkek | 12 AY - 18 AY | 88.8 - 98 % | |
| Kadın ve Erkek | 18 AY - 24 AY | 90.4 - 98 % | |
| Kadın ve Erkek | 24 AY - 120 YIL | 95.8 - 98 % |